Son dakika haberi... Tepenin Batı basınında yankı bulduğunu söyleyen uzmanlar, 'Geçtiğimiz ekim ayı sonunda Fransa'nın büyük bir hevesle hazırlandığı Fransa-Afrika doruğu, iştirakçi kaygısı nedeniyle son anda farklı bir yapıya dönüştürülerek 'Afrikalı gençlerle buluşma zirvesi'ne dönüşmüştü.
Türkiye'nin düzenlediği doruğun başarısı ise Batı'da büyük dikkat çekti. Batı basını, haksız tenkit ve yakıştırmalarla tepeyi gölgelemeye çaba etmişse de tepe ve başarısı tüm Afrika'da geniş yankı buldu' değerlendirmesinde bulundu.
Eski Tunus Büyükelçisi Ömer Faruk Doğan, 3. Türkiye-Afrika İştirak Tepesi'ni AA Tahlil Masasına kıymetlendirdi:
Türkiye-Afrika bağları 2003'te Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın ortaya koyduğu Stratejik Afrika siyasetiyle yeni bir ivme kazandı. Türkiye, 2005'te Afrika Birliğine (AfB) gözlemci üye oldu. 2008'de Afrika Birliği, Türkiye'yi stratejik partner ilan etti. İstanbul'da gerçekleştirilen 2009 yılı 1. Türkiye-Afrika Doruğu'nun akabinde Kasım 2014'te Ekvator Ginesi'nin başşehri Malabo'da Cumhurbaşkanımız Erdoğan'ın riyasetinde 2. Türkiye-Afrika Doruğu geniş bir iştirakle gerçekleştirildi.
TÜRKİYE AFRİKA'DA EN ÇOK BÜYÜKELÇİLİK AÇAN ÜLKE
Afrika ile bağlantılarımızda büyük bir dönüşüm ve değişimin yaşandığı 2003'ten itibaren 54 ülke, 1,35 milyar nüfustan oluşan Afrika ile münasebetlerimiz çok farklı bir boyut kazandı. Ticaretimiz 2021 yılı prestijiyle 25,6 milyar dolar düzeyine ulaştı. 2003 yılı başında toplamda 12 olan Afrika'daki büyükelçilik sayımız, kararlaştırılan ve yakın vakitte açılacak Gine Bissau Büyükelçiliği'miz ile 44 sayısına ulaşmak üzere. Son 15 yılda Afrika'da en fazla büyükelçilik açan ülke olduk. Birinci Afrika seferlerini 1956'da başlatan bayrak taşıyıcımız Türk Hava Yolları (THY) Kovid-19 salgınına karşın bugün Afrika'daki uçuş noktası sayısını 56'ya ulaştırdı. Afrika'yı dünyaya açan en büyük, en kıymetli hava yolu ağına sahip pozisyona yükseldi.
Gerek Gümrük Birliği avantajımız gerekse STA mutabakatlarımız çerçevesinde Türkiye 1 milyara yaklaşan tüketici pazarını Afrika'ya açma imkanına sahip. Mevcut ticaret hacmimiz karşılıklı potansiyeli yansıtmasa da bu bahisteki büyük imkan tüm Afrika ülkeleri için önemli bir ümit ışığı haline geldi.
Salgın kaynaklı, tüm turizm gelirlerini ve dünya ekonomisindeki daralma nedeniyle ham husus ihracatı dahil ihracat gelirlerini kaybederek ekonomik manada darboğaza giren Afrika için Türkiye yine ümit ışığı olarak belirdi.
3. TÜRKİYE-AFRİKA PAYDAŞLIK DORUĞU
3. Türkiye-Afrika İştirak Doruğu, "Birlikte Kalkınma ve Refah İçin Güçlendirilmiş Ortaklık" anlayışıyla Afrika'dan bakan seviyesindeki yetkililerin yanı sıra 20'ye yakın devlet lideri ve üst seviye temsilcinin iştirakiyle 17 ve 18 Aralık 2021'de İstanbul'da gerçekleştirildi. Tepede Türkiye-Afrika ilgilerinin gelecek 5 yıllık strateji ve yol haritası belirlendi.
Tüm ilgili kurum, kuruluşlarımızın ve STK'lerimizin iştirakiyle gerçekleştirilen tepede, tanıtım stantları kurularak yeni iş birliği imkanları tartışıldı. Bilhassa Kovid-19 salgını nedeniyle değeri bir sefer daha ortaya çıkan tarım, sağlık ve eğitim iş birlikleri kapsamında yeni stratejik planlar karşılıklı müzakere edildi.
TEPE BATI BASININDA YANKI BULDU
Geçtiğimiz ekim ayı sonunda Fransa'nın büyük bir hevesle hazırlandığı Fransa-Afrika doruğu, iştirakçi kaygısı nedeniyle son anda farklı bir yapıya dönüştürülerek "Afrikalı gençlerle buluşma zirvesi"ne dönüşmüştü. Türkiye'nin düzenlediği doruğun başarısı ise Batı'da büyük dikkat çekti. Batı basını, haksız tenkit ve yakıştırmalarla tepeyi gölgelemeye çaba etmişse de tepe ve başarısı tüm Afrika'da geniş yankı buldu.
Fransız ekonomist, eski Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) Genel Yöneticisi Pascal Lamy'nin tabiriyle, gelecek 50 yıl Avrupa'nın bir numaralı partneri ve gündem konusu Afrika ve Afrika Birliği üyesi ülkeler, samimi, karşılıklı "kazan-kazan" unsuruna dayalı münasebet tesis etmek isteyen Türkiye'nin, Afrika için değer ve kıymetini tekrar tanımlama imkanı buldu ve münasebetleri güçlendirmek için irade beyan etti.
ÖZEL BÖLÜM ÇABA GÖSTERMELİ
Son 20 yılda 54 Afrika ülkesinden 30'unu şahsen ziyaret eden Cumhurbaşkanı Erdoğan, Afrika ile ticaretimizi birinci basamakta 50 milyar ve takiben 75 milyar dolara çıkarma amacımızı ilan etti. Hala Afrika'da 1686 proje ile 78 milyar dolarlık müteahhitlik hizmeti gerçekleştirilen müteahhitlik dalımızın Afrika'da değişik ülkelerde altyapı ve üstyapı ihalelerine iştirak ve proje gerçekleştirme gücü pekişerek arttı. Bu istikamette Türkiye yol haritasını özel kesimimizin önüne koydu. Bundan sonrası müteahhitlerimizin çaba ve özverisine bağlı.
Afrika'daki yatırımlarımız 6 milyar dolar seviyesinde. Afrika'nın yer altı zenginliklerini ortaya çıkacak iş birliğiyle yarı mamul ve mamul unsura çevrilerek ihracat suretiyle Afrika'nın zenginleşmesi, artık karşılıklı iş birliği imkanlarının geliştirilmesine bağlı. Bugün prestijiyle Afrika'dan ihraç edilen ham unsurların yarı mamul hale dönüştürülmesi suretiyle Afrika'da ek 5 milyon yeni istihdamın oluşturulabileceği yapılan çalışmalarla ortaya konmuş bir gerçek. Bu mevzuda yalnızca Türkiye ve Türk özel bölümünün uğraş göstermesi, amaçlanan maksatlara ulaşmak için kâfi değil. Afrikalı ortaklarımızın da özel çabasını iş birliği ve yol açıcılığını gerekli kılıyor.
BAĞLARDA YENİ PERİYOT
Bugüne dek Türk İşbirliği ve Uyum Ajansı (TİKA) karşılıksız olarak Afrika'da yüzlerce üretim, eğitim ve sağlık projeleri gerçekleştirdi. Birçok toplumsal ve kültürel proje gerçekleştirerek Afrika ve ortak ülke kimliklerinin yine belirlenmesi sürecine katkı sağladı. Türkiye insani yardımda gayrisafi milli hasıla ile oranlandığında dünyadaki birinci 3 ülke ortasına girdi ve bu süreçte en büyük hissesi da Afrika'nın aldığı konusunun altını çizmek gerekiyor.
Türkiye'nin ortaya koyduğu strateji ve iş birliği anlayışı çerçevesinde, Afrika'da ortaya çıkan iş birliği ve iştirak anlayışına gereken kıymet ve itina gösterilebilirse, Afrika'nın sahip olduğu zenginliklerle gerçek orantılı yeni bir ekonomik kalkınma sürecini başlatabilir ve sürdürebilir hale getirebileceğine inanılmaktadır.
Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın tabir ettiği biçimiyle "Dünya 5'ten büyüktür." 54 ülkeli Afrika, Birleşmiş Milletler Güvenlik Kurulunda hak ettiği temsili elde ederek, kıtadaki iç karışıklıklar ve savaşlara nihayet vererek, güç ve imkanıyla ekonomik kalkınma sürecine başka katkı sağlama imkanına sahip olabilecek.
İlgili kurum ve kuruluşlarımızın 3. Türkiye-Afrika tepesinde ortaya çıkan yeni strateji ve yol haritası çerçevesinde hareket etmesi yüksek derecede değer arz ediyor. Bu bahiste Türkiye'yi kendine gaye seçen Fransa'nın 1 Ocak 2022'den itibaren AB Devir Başkanlığını da kullanarak oluşturabileceği yeni ve farklı yaklaşımlar da göz önünde tutulmalı. Özel dalımızın de üzerine düşen misyonu yerine getirmesi halinde Afrika ile "kazan-kazan" prensibine dayalı bağlantı modelimizin yeni bir boyuta ulaşması mümkün olabilir. Ayrıyeten Afrika'nın bugün içinde bulunduğu birçok mağduriyetten çarçabuk kurtulması muhtemel olabilecektir.
Karşılıklı konuşma, müzakere ve strateji belirleme sürecinin bir etabı daha tamamlandı. Artık her iki kısmın de büyük bir azim ve uğraşla yeni periyodu yönlendirmesi ve ekilen tohumların itinayla bakılıp büyütülerek hasat basamağına getirilmesi sürecidir.
Yorumlar
Kalan Karakter: